Bouwunie over laagste aantal bouwvergunningen in 20 jaar: Verlaag btw op nieuwbouw

Vorig jaar zijn er in ons land 42.278 bouwvergunningen afgeleverd voor eengezinswoningen en flats (Statbel). Hiermee daalt het aantal vergunningen voor het vierde jaar op rij. 2025 had zelfs het laagste aantal bouwvergunningen sinds 2002. “Bouwen is voor heel wat mensen gewoon veel te duur geworden. Daarom moeten we dringend werk maken van een btw-verlaging op nieuwbouw. Dat scheelt makkelijk tienduizenden euro’s op een woning. Voor heel wat mensen betekent dat het verschil tussen wel of niet bouwen”, aldus bouworganisatie Bouwunie. Ook zijn er minder vergunningen voor renovatie uitgereikt: 25.270, het laagste niveau sinds 2017. “In tegenstelling tot de nieuwbouwsector die al langer in zwaar weer zit, hield de renovatiesector langer stand. Maar we merken dat nu ook bouwbedrijven actief in renovatie het moeilijk krijgen. Deze cijfers bewijzen dat”, aldus Bouwunie. Om renovatie voor consumenten betaalbaarder te maken, pleit Bouwunie voor een optimalisering van de renovatieplicht.

De bouwsector zit in crisis zit. Het aantal faillissementen ligt hoog, de rentabiliteit en winstgevendheid staan serieus onder druk. De situatie in het Midden-Oosten maakt de toekomst nog bijkomend heel onzeker. Vooral de nieuwbouwsector is zwaar getroffen, al krijgen nu ook bedrijven in de renovatiesector het moeilijk.

Verlagen btw nieuwbouw
Bouwunie pleit voor een btw-verlaging voor de bouw en aankoop van de enige en eigen woning. Maar ook  voor de bouw van woningen die minstens vijftien jaar worden verhuurd aan een natuurlijke persoon. “Op die manier verbeter je én de betaalbaarheid van nieuwbouw, én verlicht je de druk op de huurmarkt verlichten én zwengel je de (nieuw)bouwsector opnieuw aan.” Om de maatregel gericht en sociaal rechtvaardig te houden, kan naar analogie met het bestaande btw-stelsel voor sloop en heropbouw dit verlaagd btw-tarief worden beperkt in functie van de oppervlakte van de woning.

Optimalisering renovatieplicht
De optimalisering van de renovatieplicht houdt concreet in dat je na aankoop van een woning 10 tot 15 jaar de tijd moet krijgen om te renoveren naar het label B of A. Een langere periode creëert meer financiële ademruimte. Bovendien vermijd je zogenaamde lock-ins, halfslachtige renovaties die enkel dienen om een bepaald label te halen. “Denk aan het isoleren van muren, vloeren en ramen. Daarmee krik je een label snel op. Maar wil je over een aantal jaar dan toch gaan naar een warmtepomp met vloerverwarming, dan moet je alle vloeren weer uitbreken. En zo gaat je eerdere investering verloren”, aldus Bouwunie. Bouwunie wijst er ook op dat het plaatsen van een warmtepomp trouwens vaak ook pas zin heeft vanaf het label C. De bouworganisatie koppelt de langere termijn ook aan een individueel renovatiemasterplan, waarbij je moet aantonen hoe en wanneer je bepaalde renovaties zal doen. En dit stappenplan moet strikt worden opgevolgd, om uitstelgedrag te vermijden. Binnen de twee jaar na aankoop moeten particulieren dat plan neerleggen.