Hervorming IBO vanaf 2026
De Individuele Beroepsopleiding (IBO) werd hervormd op 1 januari 2026. Door de toenemende administratie en hogere kosten haakten de voorbije jaren heel wat werkgevers af. Met nieuwe maatregelen wil de Vlaamse regering IBO opnieuw eenvoudiger, betaalbaarder en toekomstgericht maken.
Wat is IBO?
Een IBO is een opleidingsstelsel waarbij je als werkgever een werkzoekende gedurende één tot maximaal zes maanden zelf kan opleiden via bemiddeling van VDAB. De opleiding duurt minimaal vier en maximaal 26 weken en vindt in principe minstens halftijds plaats, met een minimum van 17, 5 uur per week. Na de opleiding geldt er een aanwervingsverplichting. In principe krijgt de cursist een arbeidsovereenkomst van onbepaalde duur. Een overeenkomst van bepaalde duur is mogelijk wanneer je aan VDAB kan aantonen dat dit overeenstemt met het gangbare aanwervingsbeleid van je onderneming. De arbeidsovereenkomst moet minstens dezelfde arbeidsregeling hebben als de IBO.
Voor specifieke werkzoekenden met een extra ondersteuningsnood bestaat er een IBO-plus. Een IBO-plus kan gevolgd worden door een reguliere IBO. Beide trajecten duren afzonderlijk maximaal 26 weken en samen maximaal 52 weken.
Langdurige werkloosheid op zich geeft niet langer toegang tot IBO-plus. IBO-plus is bedoeld voor:
- personen met een arbeidsbeperking of een indicatie van een arbeidsbeperking
- personen met een RIZIV-uitkering die actieve stappen naar tewerkstelling zetten
-
gedetineerden en bepaalde niet-werkende werkzoekenden in beperkte detentie, onder elektronisch toezicht of tijdens een voorlopige of voorwaardelijke invrijheidstelling
De premie voor IBO-plus wordt berekend op basis van een vast percentage van 70%.
Het nieuwe systeem sinds januari 2026
Alle IBO's met een startdatum vanaf 1 januari 2026 vallen onder de nieuwe regeling.
IBO’s die uiterlijk op 31 december 2025 zijn gestart, lopen verder onder de oude regeling totdat ze afgelopen zijn, ook wanneer ze in 2026 doorlopen.
Wat zijn de belangrijkste wijzigingen voor jou als werkgever?
Voor werkgevers die het vroegere systeem kennen, zijn dit de voornaamste verschillen:
- Nieuwe premieberekening: De IBO-premie wordt gekoppeld aan het loon na aanwerving en berekend volgens deze formule:
((Brutoloon na aanwerving - RSZ-bijdrage ten laste van de werknemer) - vervangingsinkomen) x percentage
VDAB berekent het bedrag op basis van een voltijdse maand. Je krijgt maandelijks het bedrag van VDAB. Dit bedrag kan wijzigen wanneer het v ervangingsinkomen van de cursist verandert.Je herleidt het bedrag vervolgens op basis van de tewerkstellingsbreuk en de dagen waarvoor de cursist recht heeft op de premie. - Jouw keuze voor 70%-100% van de premie: Als werkgever kies je vóór de start welk percentage in de formule wordt toegepast: 70, 80, 90 of 100%. Het gekozen percentage wordt opgenomen in de IBO-overeenkomst en blijft tijdens de volledige IBO ongewijzigd. De cursist ontvangt de IBO-premie bovenop een eventueel vervangingsinkomen. Hou er rekening mee dat het vervangingsinkomen tijdens de IBO kan dalen of wegvallen. De cursist neemt hiervoor het best contact op met zijn uitbetalingsinstelling.
- Directe betaling aan cursist: e betaalt de IBO-premie rechtstreeks aan de IBO-cursist. Je betaalt geen loon of RSZ op deze premie, maar je moet wel bedrijfsvoorheffing inhouden. Je betaalt de premie maandelijks via een bankoverschrijving, uiterlijk op de zevende dag van de maand die volgt op de prestaties. Je krijgt dus geen factuur meer van VDAB in de vorm van een forfaitaire vergoeding. Bewaar de betalingsbewijzen. Wanneer VDAB hierom vraagt, moet je het bewijs van betaling van de premie en de verplaatsingsvergoeding binnen vijf werkdagen kunnen voorleggen. Voor IBO-plus blijft VDAB instaan voor de betaling van de premie en de verplaatsingskosten. Als werkgever moet je de prestaties wel tijdig bevestigen via het digitale platform van VDAB.
- Verplaatsingsvergoeding: Je betaalt de verplaatsingsvergoeding rechtstreeks aan de cursist, volgens dezelfde voorwaarden die voor je werknemers gelden. Ook deze vergoeding betaal je uiterlijk op de zevende dag van de volgende maand.
- Kinderopvang: De cursist kan nog altijd een terugbetaling voor kinderopvang aanvragen bij VDAB als hij of zij aan de voorwaarden voldoet.
- Dimona en verzekeringen: Je moet de IBO-cursist vóór de start van de opleiding registreren in Dimona. Daarnaast moet je de cursist verzekeren tegen arbeidsongevallen en ongevallen op de weg van en naar de opleidingsplaats. Je moet ook zorgen voor een verzekering burgerlijke aansprakelijkheid.
- Beëindiging via VDAB : Een IBO kan niet eenzijdig door jou als werkgever worden stopgezet. Alleen VDAB kan beslissen om de IBO voortijdig te beëindigen.Wanneer een van de partijen de IBO wil beëindigen, krijgt VDAB maximaal drie werkdagen om te bemiddelen en te proberen de beëindiging te voorkomen. Wanneer tijdens de eerste veertien kalenderdagen blijkt dat de IBO niet passend is, kan een schriftelijke en gemotiveerde vraag tot beëindiging worden ingediend. De IBO kan dan zonder nadelige gevolgen worden beëindigd, op voorwaarde dat VDAB akkoord gaat. Een eenzijdige stopzetting zonder overleg of zonder akkoord van VDAB kan leiden tot een sanctie of schadevergoeding.
Meer info
Heb je vragen over deze hervorming? Bekijk de info op de website van de VDAB of neem contact op via wpl@vdab.be